سرور مجازی که میگیری خالی است. این راهنما از همان نقطه شروع میکند و تا جایی میرود که یک سایت PHP روی دامنهات بالا بیاید.
فرض: اوبونتو ۲۴.۰۴، و دسترسی SSH. اگر هنوز وصل نشدهای، راهنمای اتصال با SSH از ویندوز را ببین.
۰. قبل از هر چیز
apt update && apt upgrade -y
و یک کاربر غیر-روت بساز. کار کردن مستقیم با root یعنی هر اشتباه تایپی میتواند سیستم را از بین ببرد:
adduser yaran
usermod -aG sudo yaran
کلید SSH خودت را برای این کاربر هم بگذار، تست کن که وارد میشوی، و تنها بعد از آن ورود روت را ببند.
۱. nginx
apt install nginx -y
systemctl enable --now nginx
آیپی سرور را در مرورگر باز کن. اگر صفحهٔ «Welcome to nginx» آمد، کار میکند.
اگر نیامد، فایروال جلویش را گرفته. بخش فایروال پایینتر.
۲. MariaDB
apt install mariadb-server -y
systemctl enable --now mariadb
mysql_secure_installation
آن دستور آخر چند سؤال میپرسد. جوابها:
| سؤال | جواب |
|---|---|
| Switch to unix_socket authentication | n |
| Change the root password | Y و یک رمز قوی بگذار |
| Remove anonymous users | Y |
| Disallow root login remotely | Y |
| Remove test database | Y |
| Reload privilege tables | Y |
این دستور را رد نکن. نصب پیشفرض MariaDB کاربر ناشناس و پایگاه دادهٔ آزمایشی دارد که هر دو باید بروند.
حالا پایگاه داده و کاربر سایت را بساز:
mysql -u root -p
CREATE DATABASE sitedb CHARACTER SET utf8mb4 COLLATE utf8mb4_unicode_ci;
CREATE USER 'siteuser'@'localhost' IDENTIFIED BY 'یک-رمز-قوی';
GRANT ALL PRIVILEGES ON sitedb.* TO 'siteuser'@'localhost';
FLUSH PRIVILEGES;
EXIT;
utf8mb4را حتماً بگذار، نهutf8. آن یکی در MySQL نام گمراهکنندهای دارد و بعضی نویسهها — از جمله ایموجی و بخشی از فارسی — را درست ذخیره نمیکند.
۳. PHP
apt install php-fpm php-mysql php-curl php-gd php-mbstring php-xml php-zip php-intl -y
آن افزونهها همانهاییاند که وردپرس و بیشتر فریمورکها میخواهند. بدون php-mysql اتصال به پایگاه داده کار نمیکند و بدون php-gd تصاویر تغییر اندازه نمیدهند.
نسخهٔ نصبشده را ببین — در تنظیمات nginx لازمش داری:
php -v
ls /run/php/
۴. وصل کردن nginx به PHP
فایل تنظیمات سایت را بساز:
nano /etc/nginx/sites-available/example.com
server {
listen 80;
server_name example.com www.example.com;
root /var/www/example.com;
index index.php index.html;
location / {
try_files $uri $uri/ /index.php?$args;
}
location ~ \.php$ {
include snippets/fastcgi-php.conf;
fastcgi_pass unix:/run/php/php8.3-fpm.sock;
}
# فایلهای نقطهدار و پیکربندی را سرو نکن
location ~ /\. { deny all; }
location = /wp-config.php { deny all; }
# اجرای PHP در پوشهٔ بارگذاریها — مهمترین قاعدهٔ امنیتی اینجا
location ~* /wp-content/uploads/.*\.php$ { deny all; }
}
php8.3-fpm.sock را با چیزی که ls /run/php/ نشان داد عوض کن.
فعالش کن:
mkdir -p /var/www/example.com
chown -R www-data:www-data /var/www/example.com
ln -s /etc/nginx/sites-available/example.com /etc/nginx/sites-enabled/
rm /etc/nginx/sites-enabled/default
nginx -t
systemctl reload nginx
nginx -t را هیچوقت رد نکن. اگر خطا داد، reload نزن — nginx با تنظیم خراب بالا نمیآید و سایت از دسترس خارج میشود.
۵. فایروال
ufw allow OpenSSH
ufw allow 'Nginx Full'
ufw enable
ufw allow OpenSSHرا اول بزن. اگر فایروال را پیش از باز کردن پورت SSH فعال کنی، همان لحظه خودت را بیرون میاندازی و تنها راه برگشت، کنسول وب سرویسدهنده است.
۶. گواهی SSL
apt install certbot python3-certbot-nginx -y
certbot --nginx -d example.com -d www.example.com
certbot خودش تنظیمات nginx را عوض میکند، گواهی میگیرد، و هدایت به HTTPS را اضافه میکند. تمدید هم خودکار است.
دامنه باید از قبل به آیپی این سرور اشاره کند، وگرنه صدور شکست میخورد. راهنمای اتصال دامنه به هاست این را دارد.
تست تمدید:
certbot renew --dry-run
۷. تست
echo "<?php phpinfo();" > /var/www/example.com/info.php
https://example.com/info.php را باز کن. اگر جدول اطلاعات PHP آمد، همهچیز وصل است.
بعد فوراً حذفش کن:
rm /var/www/example.com/info.php
این صفحه مسیرها، نسخهها و تنظیمات سرور را به همه نشان میدهد و نباید بماند.
بعدش
- پشتیبان خودکار — راهنمای بکاپ خودکار با کران
- نظارت — راهنمای مانیتورینگ ساده
- بهروزرسانی امنیتی خودکار:
apt install unattended-upgrades -y
dpkg-reconfigure --priority=low unattended-upgrades
سروری که بهروز نمیشود، هر ماه خطرناکتر از ماه قبل است — و برخلاف هاست اشتراکی، اینجا کسی جز خودت این کار را نمیکند.